Ingangsdatum en doel
Op 1 juli 2021 trad de Alcoholwet in werking, ter vervanging van de oude Drank- en Horecawet. Deze modernisering beoogt het alcoholgebruik onder jongeren (onder 18 jaar) te beperken en het problematisch alcoholgebruik te voorkomen.
Belangrijke kernvoorzieningen van de Alcoholwet
- Kortingen boven 25% verboden. Detailhandelaren, zoals supermarkten, slijters, wijnhandels en webshops, mogen geen tijdelijke prijsactie uitvoeren die leidt tot meer dan 25% korting op alcoholhoudende drank voor consumptie elders. Dit betreft zowel fysieke als online retail, waarbij ook subtiele kortingsvormen zoals ‘twee halen, één betalen’ of gratis extra’s met een waarde van meer dan 25% niet zijn toegestaan.
- Verkoop op afstand en controles Bij online of telefonische verkoop moet de verkoper tijdens het bestelproces een leeftijdscheck (controlevraag) uitvoeren. Bij bezorging is controle van een geldig identiteitsbewijs verplicht; alcohol mag niet bezorgd worden aan minderjarigen of de buren, en de verkoper blijft verantwoordelijk, ook bij gebruik van een koeriersdienst.
- Nieuw strafbaarstelling: alcohol aan minderjarigen Artikel 45a introduceert dat het strafbaar is voor een volwassene om alcohol aan een minderjarige te geven. Bij overtreding kunnen bekeuringen volgen: één voor de verstrekker, één voor de minderjarige, en één voor wie het doorgeeft.
Handhaving en jurisprudentie
De NVWA houdt toezicht op naleving van de Alcoholwet. Overtredingen zoals kortetermijnkorting boven 25% of gebrekkige leeftijdscontrole kunnen leiden tot waarschuwingen of boetes, afhankelijk van de ernst en frequentie van overtredingen.
Een recente uitspraak (rechtbank Den Haag, februari 2022) stelde dat het hebben van alcohol voor privégebruik – zelfs in een publiek open ruimte zoals een bezorgbedrijfspand -niet strafbaar is als het niet gaat om voorraad voor verkoop.
Effecten en praktijkvoorbeelden
Volgens onderzoek blijft de consument in grote mate hetzelfde kopen ondanks lagere kortingen, maar onder jongeren (18-30 jaar) blijkt bijna 1 op de 5 minder alcohol te zijn gaan kopen sinds de Wet in werking is. Hoewel stuntaanbiedingen grotendeels zijn verdwenen, blijven kortingspraktijken zoals ’tweede halve prijs’ soms voorkomen, wat consumenten nog steeds tot meer aankoop kan verleiden.
Voorbeelden in de retail
Een praktijkvoorbeeld (zoals via Wijnvoordeel.nl) zou kunnen zijn: vóór 1 juli 2021 bood een webshop ‘25% korting plus een gratis kurkentrekker’, dat was nog toegestaan. Dit is nu afgebakend. Nu mag een extra cadeau (zoals een kurkentrekker) niet meer dan 25% van de waarde van de wijn bedragen, anders is het verboden.
Update – Alcoholregeling 2025
Sinds 1 januari 2025 zijn er diverse aanpassingen doorgevoerd in de Alcoholwet en de bijbehorende Alcoholregeling die gevolgen hebben voor de horeca- en detailhandel. Belangrijke wijzigingen zijn onder andere:
- De minister van Volksgezondheid kan nu via een ministeriële regeling specifieke eisen stellen aan het diploma Sociale hygiëne. Dit kan gevolgen hebben voor ondernemers en medewerkers in de horeca.
- De procedure voor het vaststellen van bestuurlijke boetes is vereenvoudigd; de minister van Justitie en Veiligheid hoeft hier niet langer bij betrokken te worden, waardoor sneller gehandhaafd kan worden.
- De inschrijvingskosten in het register Sociale Hygiëne zijn verhoogd naar € 93,29 per aanvraag, met extra kosten voor internationale diploma-erkenning.
- Daarnaast wordt streng gecontroleerd op alcoholbezorging aan minderjarigen, waarbij ook bezorgers strafbaar zijn gesteld naast online verkopers.
Deze wijzigingen benadrukken het belang voor horecabedrijven en detailhandel om regelmatig de geldende regelgeving te monitoren en hun vergunningen en certificeringen op orde te houden. Gemeenten spelen hierbij een centrale rol in de handhaving en uitvoering van de wet.
Bron: Alcoholwet en Alcoholregeling