Kwart eeuw dalende verkoop, verstopt achter stijgende prijzen: de douanecijfers tonen bovendien een kleurwisseling waarin Nederland het omslagpunt bereikt.
Frankrijk had zijn eigen Wirtschaftswunder, alleen dan in wijn. Vijfentwintig jaar lang leek de export een wonder van waardegroei: het volume kromp met 17 procent, terwijl de opbrengst verdubbelde.
In 2000 verscheepte Frankrijk 15,1 miljoen hectoliter voor € 5,5 miljard; in 2025 was dat 12,5 miljoen hectoliter voor € 11,2 miljard. De gemiddelde exportprijs steeg daarmee van € 3,66 naar € 8,90 per liter. Dat blijkt uit de douanecijfers die statistiekbureau Agreste op 17 juli actualiseerde.
Minder verkopen en meer verdienen: premiumisering heet die strategie. Zij liet de omzet groeien terwijl er steeds minder wijn door de poort ging, en droeg de Franse wijnhandel zo een kwart eeuw. De boekhouding bleef kloppen, ook toen de verkoop al jaren kromp; stijgende prijzen maskeerden een dalend volume.
Champagne is de kurk onder die strategie: alleen al goed voor een derde van de exportwaarde in 2025, en samen met de overige mousserende wijnen goed voor bijna 38 procent.
Maar de motor hapert
Sinds kort vertoont het model slijtage. De exportwaarde piekte in 2023 op bijna € 12 miljard en daalde daarna twee jaar op rij, naar € 11,2 miljard in 2025. De gemiddelde literprijs zakte in dezelfde periode van € 9,42 naar € 8,90. De tussenstand over 2026 bevestigt de trend: in de eerste vijf maanden daalde het volume met 2,8 procent, terwijl de waarde met 4,9 procent kromp. De waarde daalt dus harder dan het volume, en dat is voor deze geoliede exportmachine een nieuw verschijnsel.
Eén cijferreeks verklaart de daling maar deels; Amerikaanse invoerheffingen, een ingestorte Chinese wijnmarkt waarbinnen Frankrijk bovendien terrein verliest aan Australië, en dalende wereldwijde wijnconsumptie spelen elk hun rol. De richting is niettemin helder: het tijdperk van vanzelf stijgende prijzen loopt ten einde.
De kleurwisseling
Onder die totalen voltrekt zich een tweede verschuiving. Tien jaar geleden was 39 procent van het Franse exportvolume wit; in 2025 is dat 47 procent. Rood en rosé zakten in dat decennium van 8,6 naar 6,6 miljoen hectoliter, ruim een vijfde minder, terwijl wit licht groeide. Bij het huidige tempo passeert wit binnen enkele jaren de rode en roséwijn in de Franse export.
Bij die indeling hoort een kanttekening, want de Franse douane telt rood en rosé als één categorie. De markt ziet dat anders. Volgens de OIV is rosé een zelfstandige derde kleur én een groeimarkt: de wereldwijde productie steeg tussen 2001 en 2021 met een kwart, het consumptieaandeel naar circa 9 procent. Wit en rosé vormen samen het lichte segment dat ruim de helft van de wereldconsumptie beslaat; rood zakte van boven de 50 procent rond de eeuwwisseling naar circa 47 procent. De OIV noemt dat een structurele verschuiving in voorkeuren.
De douanecategorie verhult de kanteling dus eerder dan dat zij haar overdrijft. Binnen ‘rood en rosé’ groeit rosé, waardoor de werkelijke val van rood nog dieper is dan de exportcijfers hierboven tonen. Frankrijk zelf illustreert het omslagpunt het scherpst: in 2023 produceerde het land volgens de eigen landbouwstatistiek voor het eerst meer witte dan rode wijn.
Stel dat Brussel dit format aan Parijs oplegt, dan valt de Fransen niets te verwijten. Maar het komt ze alleen wel goed uit. Want wie hoort dat een restaurant omvalt, gaat er niet meer eten; vandaar dat elke partij met een belang aan window dressing doet. En een land met een nationale wijnsector heeft dat belang bij uitstek. De gangbare indeling toont de val van de rode wijn hoe dan ook zachter dan de markt hem voelt.
Nederland bereikt het omslagpunt
Ons land maakt die kanteling nu zelf door, en het begint bij de wijndrinker. De Nederlandse voorkeur verschuift al jaren richting wit en fris. Onderzoek voor de Nederlandse wijnhandel signaleerde rond 2017 al een duidelijk stijgend aandeel witte wijn, en rood verloor sindsdien verder terrein aan lichtere stijlen.
De Franse exportcijfers weerspiegelen die veranderde vraag, en doen dat opvallend scherp. In 2024 verscheepte Frankrijk voor het eerst meer wit naar Nederland dan rood en rosé bij elkaar; in 2025 groeide het gat naar 51,5 miljoen liter wit tegenover 48,5 miljoen liter rood en rosé. Die kanteling reikt verder dan de Franse productieomslag van 2023, waar wit alleen rood voorbij hoefde, omdat rosé apart meetelt.
Ook de premiumisering tekent zich in ons land scherp af. Nederland kocht in 2025 zo’n 100 miljoen liter Franse wijn, een derde minder dan de 154 miljoen liter van 2000, tegen bijna de dubbele literprijs: € 4,39 tegenover destijds € 2,31. Opvallend genoeg beweegt Nederland begin 2026 tegen de wereldtrend in: het volume daalde met 5,5 procent, de waarde steeg juist met 2,4 procent. De Nederlandse markt premiumiseert dus door, waar de wereldmarkt afkoelt.
De echte breuklijn ligt overzee
Op de Europese ranglijst van krimp staat Nederland overigens in de middenmoot. Van de grote onderzochte markten verloor Denemarken sinds 2000 het meeste volume: 64 procent. Het Verenigd Koninkrijk (min 48 procent), Duitsland (min 46) en Zwitserland (min 44) volgen; Nederland (min 35) en België (min 31) hielden relatief stand. Duitsland valt dubbel op: bijna een halvering van het volume bij een vrijwel gelijk gebleven waarde. De premiumisering ging aan onze oosterburen grotendeels voorbij.
Het werkelijke breukvlak loopt intussen dwars over de oceaan. De grote traditionele West-Europese markten kochten minder; de Verenigde Staten namen juist 47 procent méér volume af en Canada bleef stabiel, beide tegen een ruwweg verdubbelde waarde. Frankrijk verloor de afgelopen kwart eeuw dus vooral in zijn eigen achtertuin.
De Verenigde Staten zijn daarmee de grootste én de enige gegroeide afzetmarkt van formaat, goed voor € 1,9 miljard aan exportwaarde. Amerikaanse invoerheffingen treffen dus uitgerekend de enige markt waar de Franse wijnexport de afgelopen kwart eeuw nog groeide.
Zuinig blijven we intussen wel. België betaalt gemiddeld € 5,27 per liter Franse wijn, Duitsland € 4,58, Nederland € 4,39. Het cliché van de calvinistische wijnkoper staat gewoon in de douanestatistiek.
De hardste klap
Binnen de krimp van de export van rode wijn is één regio het symbool van alles tegelijk: dalend volume, stokkende prijsopbouw en een kleurstrategie als vlucht naar voren. Beaujolais verloor sinds 2000 wereldwijd 81 procent van zijn exportvolume, en richting Nederland zelfs 96 procent. Het gangbare verhaal wijst naar Beaujolais Nouveau; de cijfers vertellen een ander, ongemakkelijker verhaal. In een apart artikel wordt ingezoomd op een regio in vrije val.
Bron: Agreste / Direction générale des douanes et droits indirects (DGDDI), dataset D_0015, ‘Echanges extérieurs de vins de la France’, bijgewerkt 17 juli 2026. Analyse: Reinier Broeks.
Dit artikel verscheen ook in het Engels op The Wine Shift, mijn Substack-publicatie over wijneconomie en consumentengedrag: France’s wine miracle was an accounting illusion
Veelgestelde vragen
Hoeveel wijn exporteert Frankrijk?
In 2025 exporteerde Frankrijk 12,5 miljoen hectoliter wijn voor € 11,2 miljard, gemiddeld € 8,90 per liter.
Daalt de Franse wijnexport?
Het volume daalt al 25 jaar geleidelijk; sinds de piek van 2023 daalt nu ook de exportwaarde, twee jaar op rij.
Exporteert Frankrijk meer witte of rode wijn?
Rood en rosé leiden nog met 6,6 miljoen hectoliter tegenover 5,9 miljoen wit, al slinkt het verschil snel. Rosé is daarbinnen volgens de OIV een groeimarkt, waardoor rood zelf nog harder daalt dan de douanecategorie toont. In Nederland passeerde wit de categorie rood en rosé samen al in 2024.
Hoeveel Franse wijn drinkt Nederland?
Nederland importeerde in 2025 circa 100 miljoen liter Franse wijn, een derde minder dan in 2000, tegen een bijna verdubbelde prijs per liter.
In welk land daalde de Franse wijnexport het hardst?
Van de grote onderzochte Europese afzetmarkten daalde Denemarken het hardst, met 64 procent minder volume sinds 2000. Het Verenigd Koninkrijk, Duitsland en Zwitserland volgen; Nederland zit met min 35 procent in de middenmoot. De Verenigde Staten kochten juist 47 procent méér.
Gerelateerde onderwerpen
- Franse wijnsector aan staatsinfuus
- De zoete capitulatie van het Franse wijn-dogma
- De wijnmarkt wankelt: waarom de oude wijnreuzen struikelen
- Ze hebben jouw wijn niet nodig
- Franse wijnconsumptie in 60 jaar 70% afgenomen
- Minder wijndrinkers in Nederland, maar er is hoop
Bijgewerkt op 23 juli 2026