Chiroubles is de hoogstgelegen Cru van de Beaujolais: een appellatie van 278 hectare, volledig op granieten hellingen, op gemiddeld 410 meter hoogte, met wijngaarden die reiken tot 600 meter. Dat hoogteverschil is allesbepalend. Het geeft de Gamay een fraîcheur die je nergens anders in de Beaujolais zo terugvindt, een levendigheid in het glas die tegelijk luchtig en precies is. Eén man gaf Chiroubles zijn wetenschappelijke identiteit: Victor Pulliat, ampelograaf, phylloxerabestrijder en kind van het dorp. Zijn buste staat nog steeds voor de kerk.
Chiroubles in één oogopslag
- Appellatie: Chiroubles AOP (erkend 11 september 1936)
- Regio:
- Beaujolais, departement Rhône (69)
- Gemeente: uitsluitend Chiroubles (69115)
- Buren: Fleurie (oost/noordoost), Morgon (zuidoost) en Régnié (west/zuidwest)
- Oppervlakte: 278 ha (2023); 320 ha in 2010
- Druivenrassen:
- hoofdras: Gamay Noir à Jus Blanc
- toegestane accessoire-rassen (max. 15% per perceel, zelden gebruikt): Aligoté, Chardonnay, Melon
- Stijl:
- Kleur wijn: rood (droog)
- Signatuur: licht robijnrood, florale aroma’s (viooltje, lelietje-van-dalen, pioenroos), lage tannines, frisse zuren door de hoogte
- Hoogte wijngaarden: 260–600 m; gemiddeld 410 m
- Expositie: overwegend zuidoost, in een grote kom in de heuvels
- Bodem: 100% graniet (arène granitique), de enige volledig homogene Cru van de Beaujolais
- Gemiddelde opbrengst: plafond 56 hl/ha (butoir 61 hl/ha); reëel 37 hl/ha in 2022
- Productie 2022: 10.216 hl (151 récoltants; 72% caves particulières, 20% coöperatief)
- Aantal producenten: circa 60–80 actieve wijnboeren
- Serveertemperatuur: 13–15 °C
Ligging en landschap
Chiroubles ligt in het noordelijke deel van de Beaujolais, op de oostflanken van de Monts du Beaujolais, die op hun hoogste punt 1009 meter bereiken bij de Mont Saint-Rigaud. De appellatie vormt een hooggelegen granieten amfitheater, waar de wijngaarden de steilste flanken van de Beaujolais volgen, met de ‘opening’ aan de zuidoostkant. Dat is een zeldzame combinatie van beschutting en zonexpositie.
De hellingen zijn steil, gemiddeld 30%, op sommige percelen aanzienlijk steiler. De rivieren de Douby en zijn zijrivieren draineren de vallei. Onderaan liggen de laagste percelen op 260 meter; de hoogste pieken op 600 meter. Dat hoogteverschil van 340 meter binnen één commune is uitzonderlijk groot.
Vanuit La Terrasse de Chiroubles, op 740 meter hoogte, kijk je oostwaarts over het Saône-dal en bij helder weer tot aan de Mont Blanc. Het is een van de meest indrukwekkende panorama’s van de Beaujolais. La maison du Cru Chiroubles staat er precies op de juiste plek.
Geologie en bodem
Chiroubles is de enige Cru van de Beaujolais met een volledig homogene bodemopbouw. Elk perceel staat op graniet. Elders in de Beaujolais kom je naast graniet ook schist, vulkanisch gesteente, blauwe hardsteen (pierre bleu) of kalksteen tegen. In Chiroubles: graniet, en niets anders. Lokaal doorkruisen aders van micrograniet en lamprofier – donker stollingsgesteente – het moedergesteente, maar de bodemsamenstelling verandert er nauwelijks door.
Het graniet van Chiroubles is verweerd tot ‘arène granitique’, een soort grof zand, lokaal ‘gore’ genoemd. Opvallend weinig klei, veel grof siliceus zand. Verweerd graniet bevat altijd een beetje klei. In Fleurie is dat merkbaar. In Chiroubles vrijwel niet. De bodems zijn daardoor lichter, fijner in structuur en vochtiger dan ze op het oog lijken.
De officiële bodemkaart van Chiroubles toont drie dominante bodemetypes. Graniet van geringe diepte op de scherpe ruggen en uitstekende richels. Licht verweerd graniet van geringe diepte op de middenhellingen. Sterk verweerd graniet op grote diepte in de lager gelegen zones. Het moedergesteente verschijnt doorgaans op 50 à 60 centimeter diepte. Onderaan de hellingen, langs de Douby, liggen smalle stroken recente colluviale bodems.
Wat die bodem doet met de wijn
De combinatie van arm, sterk drainerend, zanderig graniet en grote hoogte geeft de Gamay hier een bijzonder karakter. De druif rijpt trager dan lager in de Beaujolais, met behoud van meer zuren. Het resultaat is een Gamay met fraîcheur als structuurelement, waarbij de tannines licht blijven en de afdronk droog en strak eindigt.
Klimaat
Het klimaat van Chiroubles is oceanisch met continentale en mediterrane invloeden: de cahier des charges – het productdossier – omschrijft het als ‘climat océanique dégradé’. De Monts du Beaujolais spelen daarin een essentiële rol. Ze blokkeren de vochtige westenwind en veroorzaken een foehninvloed op de oostflank. Dat maakt de lucht droger, de zon feller en de neerslag beperkter.
De gemiddelde jaartemperatuur op het grondgebied lag voor de periode 1971–2000 op 10,9 °C, met een jaarlijkse amplitude van 17,4 °C. Het meest recente referentiestation staat op 4 kilometer van Chiroubles in Vauxrenard. Over de periode 1991 tot 2020 werd een gemiddelde van 9,8 °C en een jaarlijkse neerslag van 1003 mm geregistreerd. De vroegere weerpost in Chiroubles zelf sloot in 2017.
Historische meetreeksen van Chiroubles (1992–2017) laten zien: een gemiddelde maximum van 16 °C, een jaarlijks neerslagtotaal van 821 mm, en 43 vorstdagen per jaar. De extremen van het klimaat werden tastbaar op 24 juli 2019, met een maximum van 34,8 °C, en op 7 februari 2012, met een minimum van -15,4 °C.
Köppen-Geiger
Volgens de Köppen-Geiger-classificatie (periode 1988–2017) valt Chiroubles onder het Cfa-type: een gematigd klimaat met een warme zomer en het hele jaar door neerslag, zonder een droog seizoen. Dat is iets warmer en droger dan het Cfb-type dat voor de westelijker gelegen delen van de Beaujolais geldt. De invloed van de foehn en de sterkere zomerzon verklaren dit verschil.
Huglin en Winkler
De Huglin-index voor de Beaujolais ligt regionaal rond 1.600–1.700 warmte-eenheden. Chiroubles ligt door zijn hoogte eerder aan de ondergrens van dat bereik, wat de Gamay hier langzamer laat rijpen. De Winkler-index plaatst de Beaujolais algemeen in regio I, met een trend richting regio II door klimaatverandering. Voor Chiroubles geldt die trend evenzeer, al werkt de hoogte als buffer.
De zomerse hitte loopt in Chiroubles regelmatig tot ver in het najaar door. Daarin onderscheidt de Cru zich van de rest van de Beaujolais: de invloed van de foehn zorgt voor rijping, ook wanneer lagere wijngaarden al afkoelen. Vandaar dat de oogst in Chiroubles gemiddeld een week later valt dan bij de andere Crus.
Naam en etymologie
De naam Chiroubles komt, anders dan bij Fleurie, Saint-Amour en Juliénas, niet uit een Romeinse legende. De verklaring is geologisch. Graniet verweert traag en laat scherpe stenen na die in de loop van generaties door de inwoners werden opgestapeld aan de rand van de percelen. In het lokale patois (dialect) heten die steenhopen ‘piarris’. In het oud-Frans was het woord ‘chirats’. Van ‘chirat’ naar ‘Chiroubles’: één stap, twee klinkers en een paar eeuwen slijtage. De naam verwijst dus naar de bodem zelf.
Eerste schriftelijke vermeldingen
De wijnbouw in Chiroubles is zeker al aanwezig in de Middeleeuwen, onder invloed van kloosterorden. In 1697 verschijnt de naam Chiroubles in een bestuurlijke inventarisatie – het recensement van Lambert d’Herbigny – van de regio, als parochie waar wijnbouw plaatsvindt, al is het bescheiden van omvang. Vanaf de late vijftiende eeuw investeert de Lyonse bourgeoisie, rijk geworden door de zijde- en bankhandel, in uitbreiding van de wijnbouw in de regio.
In 1816 citeert de geograaf A. Jullien in zijn ‘Topographie de tous les vignobles connus‘ de wijnen van ‘Cheroubles, qui fournit des vins de l’espèce de ceux de Fleury’. Al in 1816 dus: Chiroubles en Fleurie als tweelingbroers in wijnstijl.
Victor Pulliat – het geweten van de wijnbouw
Chiroubles had het geluk om een wetenschapper van wereldformaat in zijn midden te hebben. Victor Pulliat werd op 27 april 1827 geboren op het Domaine de Tempéré, op het grondgebied van de commune. Hij stierf er op 12 augustus 1896. Zijn leven speelde zich af op precies de plek waar de Europese wijnbouw het dieptepunt van zijn bestaan beleefde: de phylloxera-epidemie.
Pulliat was ampelograaf: een wetenschapper die druivenrassen beschrijft en classificeert. Op zijn domein Tempéré verzamelde hij meer dan duizend druivenrassen van over de hele wereld. Dat conservatorium vormt tot op de dag van vandaag een referentie. Zijn classificatiesysteem van vijf rijpingstijdcategorieën, van zeer vroeg tot zeer laat, is nog steeds in gebruik in de wijnbouw wereldwijd.
De rijpingstijdindeling van Pulliat
Pulliat deelde druivenrassen in vijf categorieën in op basis van hun rijping ten opzichte van de Chasselas doré, die hij als eerste époque classificeerde. Elk volgend niveau rijpt 12 à 15 dagen later.
| Groep | Rijping t.o.v. Chasselas doré | Voorbeelden |
|---|---|---|
| Vroege rassen | ca. 10-14 dagen vóór Chasselas | Madeleine Angevine, Müller-Thurgau, Solaris |
| 1e époque | ongeveer gelijk met Chasselas | Pinot noir, Chardonnay, Gamay |
| 2e époque | ca. 12 dagen later | Riesling, Merlot, Cabernet Franc, Cabernet Sauvignon |
| 3e époque | ca. 24 dagen later | Grenache, Carignan Noir, Mourvèdre, Piquepoul, |
| Late rassen | ca. 36 dagen later | Carignan gris |
Rijpingstypes in de moderne wijnbouw
Pulliats systeem meet de technologische rijping: de suiker-zuurverhouding. De moderne wijnbouw onderscheidt inmiddels zes rijpingstypes die elk een andere kant van de druif belichten:
| Type rijping | Wat gemeten wordt | Opmerkingen |
|---|---|---|
| Fysiologische rijping | Pitten zijn biologisch rijp en kunnen kiemen | In Franse vaktaal heeft dit weinig directe oenologische betekenis. |
| Fenologische rijping | Het stadium van de wijnstok binnen zijn vegetatieve cyclus | Handig voor viticultuur, minder direct voor smaak. |
| Technologische rijping | Suiker, potentieel alcohol, totale zuurgraad en pH | Refractometer meet suiker; zuur en pH worden apart bepaald. |
| Aromatische rijping | Ontwikkeling van variëtale aroma’s en aroma-precursoren; ook afname van groene tonen | Tannines horen hier niet primair thuis. |
| Polyfenolische rijping | Rijping van schillen en pitten; anthocyanen, tannines, extracteerbaarheid en astringentie | Cruciaal voor rode wijn. |
| Oenologische rijping | De synthese van alle relevante rijpheden in functie van het gewenste wijntype | Dit is het beslissingsniveau van de wijnmaker. |
Alleen tikt die klok vandaag anders. Door warmere jaren worden suikers sneller gevormd, terwijl de opbouw van aroma’s, zuren en tannines minder synchroon verlopen. Daarom kijkt de moderne wijnbouw niet meer naar één rijping, maar naar meerdere rijpheden tegelijk.
De strijd tegen de phylloxera
Toen de druifluis in de jaren 1870 de Beaujolais decimeerde, was Pulliat de man die de oplossing propageerde: enten van Europese druivenrassen op Amerikaanse onderstokken, die resistent waren tegen de luis. Die methode was destijds omstreden. Pulliat veranderde het draagvlak door consequent te handelen.
In hetzelfde debat stond Victor Vermorel aan dezelfde kant: ook hij schaarde zich in 1883 achter de ‘américanistes’, de voorstanders van de entoplossing. Vermorel opereerde vanuit Villefranche-sur-Saône als industrieel en organisator, Pulliat vanuit Chiroubles als wetenschapper die de methode in eigen wijngaard bewees.
Op een zondagochtend in 1879, na de mis in de kerk van Saint-Germain in Chiroubles, bood hij de wijnbouwfamilies gratis entlessen aan. Zijn wijngaard was de eerste geënte wijngaard van het departement Rhône. Zijn werk redde de wijnbouw van de Beaujolais en droeg bij aan de mondiale verspreiding van de entmethode.
Wetenschapper en publicist
Pulliat richtte met Alphonse Mas het vakblad ‘Le Vignoble’ op (1874–1880) en schreef samen met Jules Emile Planchon ‘La Vigne Américaine et la Viticulture en Europe‘. In 1894 werd hij hoogleraar wijnbouw aan het Institut d’Agronomie in Parijs. Pulliat kreeg de Légion d’honneur.
Bij de begrafenis van Pulliat in 1896 sprak Emile Cheysson de herdenkingsrede uit. Cheysson had aanvankelijk ingezet op zwavel als remedie. Bij Pulliats begrafenis had hij de entmethode allang omarmd. Zijn woorden vatten samen hoe groot Pulliats nalatenschap was: ‘Si ceux qu’il a obligés, sauvés, étaient là, une foule immense couvrirait les coteaux verts de vignes.’ Als degenen die hij geholpen en gered had aanwezig zouden zijn, zou een immense menigte de groene wijnheuvelruggen bedekken. Dat was letterlijk zo. De tienduizenden wijnboeren in de Beaujolais en ver daarbuiten die door de entmethode hun wijngaard behielden, waren de stille getuigen van zijn werk.
Zijn buste, gebeeldhouwd door Pierre Aubert, staat tegenover de kerk van Chiroubles. Ingehuldigd in 1898, twee jaar na zijn dood. Jarenlang droeg het jaarlijkse wijnbouwconcours voor de Beaujolais-Crus zijn naam. Sinds 1995 zet de ‘Confrérie des Damoiselles de Chiroubles‘ zich in voor de bekendheid van deze wijn, ook ver buiten de regionale grenzen. Het feest van de ‘Crus du Beaujolais’, op initiatief van de gemeente Chiroubles, is een plechtig moment. Tijdens de grote jaarlijkse wedstrijd krijgen de beste wijnen een onderscheiding, en de allerbeste wijn ontvangt de ‘Coupe Victor Pulliat’, ter nagedachtenis aan deze markante figuur uit de gemeente.
Bezoeken en beleven
In 1928, tijdens een zware economische crisis in de wijnbouw, richtten de kleine producenten van Chiroubles een cave coopérative op. Het doel was eenvoudig: betere vinificatie-omstandigheden en een sterkere positie bij de verkoop. Die coöperatie heeft bijna negentig jaar gefunctioneerd, maar sloot in 2016 de deuren als wijnmakerij. De gebouwen stonden daarna een tijd leeg.
Het Maison du Cru Chiroubles vormt het publieke gezicht van de appellatie. Het bezoekerscentrum staat op La Terrasse, op 760 meter hoogte, met een panoramisch uitzicht over de Beaujolais, de Saône-vallei en bij helder weer de Alpen. Ter plaatse: een chalet de dégustation, een restaurant panoramique en een sentier de découverte langs de Crus du Beaujolais. Elke zomer tijdens ‘Les Estivales’ zijn er woensdagavondconcerten op het terras.
Jaarlijkse evenementen
Het verenigingsleven van Chiroubles draait jaarlijks rond een vaste reeks evenementen. In april vindt de Montée Chiroublonne plaats: een wandeling door de wijngaarden, georganiseerd door de Cru. Elke woensdag in juli en augustus zijn er de Estivales op La Terrasse: zomerconcerten op het panoramaterras van de Maison du Cru. In augustus vindt het JassFest’Chiroubles plaats, een jazzfestival dat inmiddels een vaste plek heeft in de zomerkalender van de regio. In december sluit de Montée aux flambeaux naar de Chapelle Saint-Roch het jaar af: een fakkeloptocht die het religieuze en het sociale leven van het dorp samenbrengt.
De promotiestrategie van de Cru draait sinds 2023 nadrukkelijk rond drie begrippen: terroir d’altitude, fraîcheur en paysages. Op 27 april 2024 werd de Chirouboam onthuld op de Col de Durbize, op 550 meter hoogte. Een stalen fles van 5,20 meter hoog, wakend over de bergpas die de appellatie markeert. Chirouboam is trouwens een samentrekking van Chiroubles en een jéroboam. Dat is een dubbele magnum; 3 liter dus.
Lieux-dits
Chiroubles telt tientallen cadastrale lieux-dits. De meest gebruikte lieux-dits staan op etiketten en vertegenwoordigen de bekendste percelen van de Cru. De meest bekende lieux-dits zijn volgens InterBeaujolais: Grille-Midi, Les Pontheux, Javernand, Rochefort, Bel-Air, Tempéré, Les Rochaux, Fontenelle, Cercillon en Chatenay.
Elke lieu-dit vertegenwoordigt een specifieke positie op de hellingen. De variatie zit in de dikte van de verweerde granietlaag: dun op de steilste ruggen, dieper in de vlakten van het dal. Die dikte is de enige echte bodemvariabele in Chiroubles. Ze bepaalt hoe de wijnstok wortelt, hoe de druif rijpt en wat de wijn uiteindelijk uitdrukt.
Enkele lieux-dits moeten afzonderlijk worden toegelicht:
Grille-Midi
Griile-Midi betekent letterlijk ‘grill van de middag’. Zuidwestelijke expositie, volop zon, meer rijpheid dan de meeste Chiroubles-percelen. Bijzonder is dat dit lieu-dit op de grens van Chiroubles en Fleurie ligt: percelen hier kunnen, afhankelijk van de exacte kadastrale positie, onder de ene of de andere appellatie vallen. Dezelfde bodem, dezelfde helling, twee verschillende appellatie-identiteiten. Domaine de la Grosse Pierre maakt hier een aparte cuvée van, met oude stokken van circa vijftig jaar op goed gedraineerd roze graniet. Het resultaat is intenser en preciezer dan het clichébeeld van Chiroubles doet vermoeden. Ook Domaine du Plateau de Grille-Midi (familie Jambon) en Domaine de Grille-Midi (Laurent Thevenet) produceren hier. Stijlrichting: rijker, dieper, gestructureerder.
Tempéré
Is letterlijk ‘gematigd’. Het domaine waar Victor Pulliat werd geboren. In een Cru die draait om hoogte, wind en zonexpositie is die naam geen toeval. Historisch de meest symbolische plek van Chiroubles. Stijlrichting: evenwicht, koelte, verteerbaarheid.
Javernand
De hooggelegen lieu-dit op circa 430 meter, boven het dorp, op ondiepe bodem direct op massief graniet. Boven het lieu-dit staat de Chapelle Saint-Roch, gesticht in 1629 tijdens een pestepidemie. Vanaf die plek kijk je uit over de hele Beaujolais en de Val de Saône. Château de Javernand beslaat 55 hectare wijngaarden, weiden en bos als aaneengesloten geheel, volledig biologisch bewerkt. Stijlrichting: fris, bloemig, lichtvoetig, levendig.
Châtenay
Minder bekend dan Javernand of Grille-Midi, maar een lieu-dit dat opvallend veel producenten op hun etiket zetten. Domaine de Vernus werkt hier met een perceelgerichte aanpak, gebaseerd op gedetailleerde bodemkaartinformatie van Châtenay en het aangrenzende Verbomet. Stijlrichting: preciezer, serieuzer, met meer spanning.
Vinificatie
Het cahier des charges van Chiroubles (herzien op 20 februari 2024) schrijft macération semi-carbonique in combinatie met traditionele gisting voor. De klassieke Beaujolais-aanpak combineert twee processen in één kuip. De hele trossen gaan ongeplet naar binnen. Onderaan wordt de druif door het gewicht gekneusd en start een gewone alcoholgisting. Bovenin, in de koolzuurrijke omgeving die ontstaat, vindt carbonische maceratie plaats: de bes vergist van binnenuit. De verhouding tussen beide bepaalt de producent zelf.
Steeve Charvet, een onafhankelijke wijnboer in Chiroubles, werkt met wilde gisten, hele trossen met maximaal 30% ontsteeld fruit en rijping op roestvrijstalen tanks. Château de Raousset houdt vast aan de traditionele aanpak met volledig onontsteelde trossen. Château de Javernand zoekt frisheid en fijnheid, en schakelt over naar biologische teelt.
De wettelijke regels zijn helder. De rijping loopt verplicht door tot 15 januari van het jaar na de oogst. Verkoop is toegestaan vanaf 1 februari. De Chiroubles heeft zo altijd een minimale rustperiode gehad. Het gebruik van houtstaven of snipers is verboden. Na eventuele ophoging mag het alcoholgehalte maximaal 13 vol% bedragen.
De malolactische fermentatie moet voor het bottelen verplicht zijn afgerond: het gehalte aan appelzuur mag maximaal 0,4 gram per liter bedragen. De wijn is daardoor zacht en mild van structuur. Het graniet geeft droogheid en strakheid in de afdronk.’
Stijl en smaakprofiel
Chiroubles is de meest aromatische en lichtste Cru van de Beaujolais. Door de combinatie van de hoogste gemiddelde ligging, de licht zanderige granietbodems en de relatief lage opbrengsten produceert de appellatie een Gamay met een specifiek profiel: meer als zijde dan als fluweel.
De kleur is meestal helder robijnrood, met fuchsiatinten in de rand, die bij jonge wijnen violet kunnen zijn. De neus is gevuld met bloemen: viooltje, lelietje-van-dalen, pioenroos. Daarna volgt rood fruit: framboos, kers, soms een toon van gekonfijt fruit. Het mondgevoel is zacht van ronde tannine, fris van zuur, licht en sappig van textuur en een langere afdronk dan je zou verwachten.
Serveer op 12–14 °C. Chiroubles is direct drinkbaar, maar ontwikkelt zich de eerste twee à drie jaar na de oogst steeds meer. Goede jaargangen houden het vijf jaar vol.
Producenten
Chiroubles telt circa 60 à 80 actieve wijnboeren. De meesten zijn kleine familiedomeinen met percelen op meerdere lieux-dits. Hieronder een selectie van producenten die de breedte van de Cru weergeven: van historisch monnikendomein tot jonge bio‑vignerons, van familiebedrijf tot négoce.
Domaine Emile Cheysson
Het oudste gedocumenteerde private domein van de Cru. Emile Cheysson (1836–1910), ingenieur en sociaal hervormer, kocht het domein in 1870. Voordien eigendom van de monniken van Cluny, vóór 1789. Het domein draagt zijn naam nog steeds en omvat 26 hectare. Cheysson geloofde aanvankelijk in zwavel als middel tegen de phylloxera en erkende later de succesvolle entmethode van Pulliat. Zijn gedachtenis is bewaard in een plaquette aan de Villa Cheysson, Les Farges. Op het Concours de Mâcon (2021) behaalde het domein een gouden medaille voor Beaujolais en een bronzen voor Chiroubles (beide oogst 2020).
Château de Javernand
Arthur Fourneau en Pierre Pro richten hun werk op fraîcheur en fijnheid. Conversie naar biologische teelt is gaande. Ligging in het gelijknamige lieu-dit, dateert van de late 18de eeuw.
Château de Raousset
Axel Joubert hanteert de traditionele vinificatie op grappes entières. Een van de grotere domeinen met een historisch kasteel. Het motto is een citaat over terroir en traditionele vinificatie.
Domaine Famille Morin
Théo, Pauline en Eric. De aanpak: ‘van de wijnstok, de bomen en het bodembeheer, voor wijnen vol finesse.’ Eric Morin haalde een goudmedaille op het Concours de Mâcon 2021 (oogst 2017) en zilver met de Domaine des Glycines-cuvée (oogst 2019).
Domaine Steeve Charvet
Zes generaties wijnbouw op rij, allemaal in Chiroubles. Grootvader Robert Charvet begon met vier hectare. ITwee zonen voegden zich bij hem in de jaren zeventig en breidden het domein stap voor stap uit, eerst met directe flesverkoop, later via wijnbeurzen en verkoop aan de horeca. Vanaf 1972 produceerden de broers ook wijnstokplanten: tot 200.000 Gamay-enten per jaar. Na 1995 stopten ze daarmee en splitsten ze het bedrijf in twee onafhankelijke domeinen. Steeve nam het domein van zijn vader Armand over in 2010 en zette de traditie voort op zijn eigen manier. Hij werkt met wilde gisten, hele trossen met maximaal 30% ontsteeld fruit en rijping op roestvrijstalen tanks. Productie: 20.000 flessen. Smaakprofiel: geweekte framboos, kersachtige tonen, ronde mond, fijne tannines..
Domaine Christophe Savoye
Vigneron sinds 1825: vijf generaties op rij. Een van de langst actieve families in de Cru. De wijn wordt omschreven als een combinatie van terroir, passie, traditie en ‘l’élégance d’un Chiroubles’.
Château des Jacques
Eigendom van Maison Louis Jadot. Eigendom van Maison Louis Jadot, een van de grote Bourgondische wijnhuizen. Jadot koopt druiven en wijnen in van derden en brengt ze onder eigen naam op de markt. Château des Jacques is hun Beaujolais-label. Geeft de Cru internationale uitstraling via het Jadot-distributienetwerk.
Domaine du Long Nuage Blanc
Alexia Koener en Michael Gilboux schakelden om naar biologische wjnbouw, met minimale inzet van zaken als bestrijdingsmiddelen, kunstmest, aangekochte gisten, enzymen, zwaveltoevoegingen en zuurcorrecties..Terroirexpressie is hun uitgangspunt. Ze horen bij de jongere producenten die Chiroubles een nieuw gezicht geven.
Wijn-spijskombinaties
Chiroubles is een wijn die rijker is dan hij op het eerste gezicht lijkt. De lage tannines maken hem veelzijdig; de frisse zuren vragen om een beetje textuur in het gerecht. De florale en fruitige neus past bij subtiele hartige smaken.
Klassieke combinaties: gebakken kip met kruiden, kabeljauwfilet met kappertjessaus, vitello tonnato, rillettes de canard. Voor kaas: Saint-Nectaire fermier, jonge Comté, zachte geitenkaas.
Wat verrassend goed werkt: een lichte stamppot boerenkool met gerookt spek, de wijn koud geserveerd op 13 °C. De zuren van de wijn snijden door het vet van het spek, de bloemenaroma’s houden stand. Dat is Chiroubles op zijn best: een wijn die vrijer is dan zijn reputatie als ‘lichte Beaujolais’ suggereert.
Helemaal top is de combinatie van het oer-Hollandse Captain’s Diner met een Chiroubles van Steeve Charvet.
Veelgestelde vragen over Chiroubles
Wat maakt Chiroubles anders dan Fleurie?
Beide Crus grenzen aan elkaar en beide staan op graniet. Het verschil zit in de hoogte en de bodemsamenstelling. Fleurie ligt lager, het graniet is er kleirijker verweerd en de wijnen zijn iets voller en bloemiger van textuur. Chiroubles ligt hoger, de bodems zijn lichter en minder kleiig, de zuren zijn knisperiger en de stijl is transparanter.
Is Chiroubles een wijn om te bewaren?
In de eerste één à twee jaar na de oogst is hij al volledig drinkbaar. De meeste Chiroubles doen het goed tot drie à vijf jaar. Goede jaargangen van producenten zoals Emile Cheysson of Château de Raousset kunnen langer. Bewaren heeft zin als je wilt dat de bloemenaroma’s veranderen in rijpe kers en nootachtige tonen.
Wie de vergelijking zoekt: de steile granieten hellingen, de hoogte en de koele nachten doen sommige producenten meer aan de Noord-Rhône denken dan aan de klassieke Beaujolais. Dat is geen toeval. Dezelfde bodem en hetzelfde klimaat verklaren waarom er in de regio ook met Viognier en Syrah wordt geëxperimenteerd.
Wat betekent ‘Terroir d’altitude’?
Dat is de officiële promotieslogan van de Cru en hij dekt precies de lading. Hoogte als terroirfactor: langzamere rijping, meer zuren, meer aromatische precisie, minder alcoholisch gewicht. De wijnboeren noemen zichzelf soms ‘héroïques’ vanwege het handwerk op de steile hellingen. En dat is echt niet overdreven.
Wie was Victor Pulliat?
Victor Pulliat (1827–1896) was ampelograaf en phylloxerabestrijder, geboren en gestorven in Chiroubles. Hij verzamelde meer dan duizend druivenrassen op zijn domaine Tempéré, ontwikkelde een classificatiesysteem voor rijpingstijden dat tot op vandaag in gebruik is, en propageerde het enten op Amerikaanse onderstokken als redding tegen de phylloxeraplaag. In 1879 deelde hij gratis entlessen uit na de zondagsmis in Chiroubles. Zijn wijngaard was de eerste geënte wijngaard van het departement Rhône.
Hoe verschilt Chiroubles van Beaujolais Nouveau?
Chiroubles is een Cru du Beaujolais: een appellatie met eigen regels, eigen terroir en een verplichte opvoeding tot 15 januari. Beaujolais Nouveau is een categorie waarbij de wijn zo snel mogelijk op de markt komt, na primaire gisting. De stijlen overlappen in de Gamay-basis, maar scheiden zich al snel: Chiroubles vraagt om geduld, ook al is het maar een paar maanden.
Interessante website
- Chiroubles op de website van InterBeaujolais
- Chiroubles – Terroir d’Altitude
- Beaujolais UNESCO Global Geopark
- Chiroubles – gemeentelijke website