Ancient Wine
The Search for the Origins of Viniculture
Patrick E. McGovern Biomoleculair archeoloog
Patrick McGovern reconstrueert de vroegste geschiedenis van wijnbouw via biomoleculaire archeologie, DNA-onderzoek en kunsthistorische bronnen. Het boek toont aan dat wijnproductie al 8000 jaar geleden plaatsvond en beschrijft hoe wijn beschavingen in het Midden-Oosten, Egypte, Griekenland en Rome mede vormgaf.
Basisgegevens
| Auteur | Patrick E. McGovern |
|---|---|
| Editie | Herdruk met nawoord Robert G. Mondavi |
| Jaar | 2019 |
| Uitgever | Princeton University Press |
| Pagina's | 464 |
| Taal | Engels |
| ISBN | 978-0-691-19720-3 |
| Beoordeling | 18/20 |
Sterktes
Eerste uitgebreide wetenschappelijke reconstructie van de vroegste wijngeschiedenis. Combineert chemie, archeologie en cultuurgeschiedenis op unieke wijze. Winnaar OIV Grand Prize. Nawoord bespreekt recente vondsten inclusief nieuwe theorie over verspreiding naar Europa.
Kanttekeningen
Technische passages vereisen enige wetenschappelijke basiskennis. Weinig diagrammen voor visuele ondersteuning van complexe stof. Oorspronkelijk gepubliceerd in 2003; recente vondsten zoals de genetische studie van Dong et al. (2023) en de wijnpers van Tel Megiddo vallen buiten het bestek van het boek.
Aanbevolen voor
Wijnliefhebbers met interesse in geschiedenis en wetenschap, archeologen, iedereen die wil begrijpen waarom wijn zo diep verweven is met menselijke beschaving.
Magister Vini
Recensie
De wetenschappelijke detective Patrick McGovern overleed in augustus 2025 op 80-jarige leeftijd. Hij was Wetenschappelijk Directeur van het Biomoleculair Archeologisch Laboratorium aan de Universiteit van Pennsylvania en werd door vakgenoten de ‘Indiana Jones van de oude wijn’ genoemd. Ancient Wine is zijn hoofdwerk.
Het detectivewerk
McGoverns methode is even eenvoudig als revolutionair: hij analyseert residuen op aardewerk uit het neolithicum om te bepalen of er ooit wijn in bewaard werd. Wijnsteenzuur, hars en andere organische verbindingen overleven duizenden jaren in poreus aardewerk. Via moleculaire en DNA-analyse reconstrueert hij niet alleen wáár wijn werd gemaakt, maar ook hoe en met welke toevoegingen. Mirre, hars en andere additieven blijken al in de oudheid te zijn gebruikt, zowel voor conservering als voor medicinale doeleinden.
Van Georgië tot Rome
Het boek volgt de verspreiding van wijnbouw van de Kaukasus naar het Midden-Oosten, Egypte, Griekenland en Rome. McGovern toont aan dat de vroegste bewijzen van wijnproductie dateren uit neolithisch Georgië, zo’n 8000 jaar geleden. McGovern laat zien hoe wijnbouw zich vanuit de Kaukasus verspreidde naar het Midden-Oosten en vervolgens naar Egypte, Griekenland en Rome. Latere genetische studies hebben zijn hypothesen verder verfijnd en aangevuld.
Wat McGovern nog niet wist
De herdruk uit 2019 bevat een nawoord van Robert G. Mondavi, met recente ontwikkelingen, maar de genetische studie van Dong et al. uit 2023 en de opgravingen van de wijnpers bij Tel Megiddo vallen er buiten. Die vondsten bevestigen en verfijnen McGoverns hypothesen. Een bespreking van die samenhang is te vinden in de artikelen Wijnpers Tel Megiddo en Oorsprong van wijn op Winecastr.com.
Het boek is onder andere te koop bij bol.com en Llibris.
Bekijk alle wijnboeken op Winecastr.com voor meer recensies en aanbevelingen.
Bijgewerkt op 17 april 2026
Laatste update: 11 april 2026